Топ-100

ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 8




                                               

Siracəddin Urməvi

Azərbaycanda Siracəddin Urməvi irsinin yeganə tədqiqatçısı AMEA-nın müxbir üzvü, fəlsəfə elmləri doktoru Zakir Məmmədovun əsərlərindən məlum olur ki, filosof 1198-ci ildə Cənubi Azərbaycanın Urmiya şəhərində doğulmuş, uşaqlıq illərini həmin səfal ...

                                               

Əsirəddin Əbhəri

Həyatı haqqında yetərli bilgi yoxdur. 1200-ci ildə əslən Səmərqəndli bir ailəyə mənsub olan Əbhəri Mosulda anadan olub. Bəzi qaynaqlarda bu ad yanlış olaraq Əbəhri şəklində keçməkdədir. Bu arada çağdaş İranlı müəlliflərdən bir çoxu, Əbhəri nisbəs ...

                                               

Daniil Qalitski

1259-cu ildə monqol-tatar basqınlarından sonra Qaliç-Volın knyazı Danil Qalitski dağıdılmış şəhərləri, qalaları bərpa etmək məqsədilə alman sənətkarlarını, memarlarını, ticarət adamlarını knyazlığa dəvət etdi. Əcnəbi mühacirləri cəlb etmək məqsəd ...

                                               

Sultan Qıyasəddin Balaban

Sultan Raziyyə və əri öldürüldü.Onun yerinə keçən Şəmsiyyə ailəsindən Nəsrəddin Mahmud asayişi qorumaq,mərkəzi hakimiyyəti qurmaq üçün 40-lardan Balabanı iş başına gətirdi.Naib sifətiylə qulluq edən Balaban həqiqətən hakimiyyəti təmin etdi.1266. ...

                                               

Zəkəriyyə əl-Qəzvini

Zəkəriyyə ibn Məhəmməd ibn Mahmud 1203-cü ildə Qəzvin şəhərində anadan olmuşdu. Onun" Asar əl-bilad və əxbar əl-ibad”" Ölkələrdəki abidələr və allah bəndələri haqqında xəbərlər” əsərində 1275-1276- cı ildə tamamlanmışdır Azərbaycanın şəhərləri, X ...

                                               

IV Qoca Hakon

IV Qoca Hakon və ya IV Hakon Hakonsson - 1217–1263-cü illərdə Norveç kralı. Onun hakimiyyəti 46 il davam etmişdir. Bu isə I Haralddan sonra Norveçdəki ən uzunmüddətli hakimiyyət idi. O, Hakon Sverressonun və Varteyqli İnqanın övladı idi. Hakon No ...

                                               

Sultan Raziyə bəyim

İspaniyadan İndoneziyaya qədər üç kontinentin ərazisində yerləşən bütün müsəlman ölkələri üçün taxta çıxan ilk qadın Dehli türk müsəlman dövlətinin sultanı Raziyə xatın olmuşdu. Bu dövlətin hökmdarı Şəmsəddin Eltutmuş 1211-1236 taxtın varisliyini ...

                                               

Batı xan

Batı xan:ᠪᠲ ᠬᠠᠭᠠᠨ - Cuçi xanın böyük oğlu, Çingiz xanın nəvəsidir. Batu" və ya "Bat" monqol dilində "möhkəm" deməkdir. Batı xan monqol hökmdarı və Monqol İmperiyasının bölünməsi nəticəsində yaranmış olan Qızıl Orda dövlətinin qurucusu idi.Polşa v ...

                                               

İbn ən-Nəfis

Tam adı İbnü’n-Nəfis Əlauddin Əbul-əla Əli ibn Əbul-Hazm əl-Kureşi et-Dəməşkidir. 1210-1288-ci illər arasında yaşamışdır. Şamda dünyaya gələn İbnü’n-Nəfis, Nurəddin Mahmud Zəngi tərəfindən XII əsrdə qurulan xəstəxanada əl-Bimaristan ən-Nuru tibb ...

                                               

VII David (Gürcüstan çarı)

VII David Ulu - Baqrationilər sülaləsinə mənsub olan Gürcüstan çarı. 1247–1270 illərdə hakimiyyətdə olmuşdur. Gürcüstan çarlığının ikiyə bölünməsindən sonra, Tiflis şəhərinin yerləşdiyi şərq hissəsində Monqol İmperiyasının tabeçiliyi altında hökm ...

                                               

Səfiəddin Urməvi

Şərq dünyasının ən məşhur musiqiçi və musiqişünaslarından sayılan Səfi əd-Din Əbdülmömin ibn Yusif ibn Faxir Urməvi Azərbaycanın qədim mədəniyyət mərkəzi Urmiya şəhərində 1216-cı ildə anadan olmuşdur. İbtidai təhsilini öz vətənində almış, musiqi ...

                                               

Şəcərəddürr

Şəcərəddürr, Şecer-üd-Dürr, Şeceret-üd-Dürr, Şacar al-Durr ya da Şacarat al-Durr - Misir Məmlük dövlətinin ilk və tək qadın hökmdarı.

                                               

Georgi Akropolit

Georgi Akropolit - Bizans tarixşünası. XIII əsrin ən önəmli Bizans tarixçilərindən biri olan Akropolitin əsərləri Nikeya imperiyasının tarixi üçün istifadə edilən əsas mənbələrdəndir.

                                               

Hülakü xan

Hülakü - - Elxanilər dövlətinin qurucusu, Çingiz xanın nəvəsi, Münke xanın və Xubilay xanın qardaşı. Hülakü xan 1255-ci ildə Orta Şərqdə torpaqların fəthini bitirmək məqsədi ilə Mengü xan tərəfindən bölgədəki ərazilərin hökmdarı təyin edilmişdir.

                                               

Arıq Buğa

Böyük xanlıq uğrunda Çingiz xanın nəvəsi, Mönkge və Hülakü xanın kiçik qardaşı Arıq Buğa və böyük qardaşı Xubilay qaan arasında müharibə baş verdi. Baydarın böyük oğlu Algü Arıq Buğanın da yardımı ilə xanlığı ələ keçirdi. 2 il sonra güc topladıqd ...

                                               

Kalavun

Qıpçaq türklərindən olub, həyatının ilk dönəmləri haqqında bilgi yoxdur. Monqolların 1244-cü ildə Dəşt-i Qıpçaqı istilası sırasında əsir düşdü. Bir kölə tüccarı tarafından Misirə götürülərək Əyyubi sultanı əl-Məlikül-Adilin məmlüklərindən Əmir Əl ...

                                               

I Baybars

Onun həyatı Azərbaycanda möhtəşəm Eldənizlər dövlətini quraraq İraqı və İranın böyük hissəsini öz hakimiyyəti altında irləşdirən böyük türk sultanı Atabəy Şəmsəddin Eldənizin ömür yolunu xatırladır. Şəmsəddin Eldəniz də bir vaxtlar türk dünyasını ...

                                               

VIII Mixail Paleoloq

Mixail VIII Paleoloq - 1259-1282-ci illərdə hakimiyyətdə olmuş Bizans imperatoru. VIII Mixayil 1453-cü ildə Konstantinopolun Osmanlı İmperiyası tərəfindən fəthinə qədər mövcud olmuş Paleoloq sülaləsinin banisidir. 1261-ci ildə VIII Mixayil Konsta ...

                                               

Akvinalı Foma

Akvinalı Foma - orta əsr filosofu və ilahiyyatçısı, sxolastikanın sistemləşdiricisi, tomizmin banisi. Tarixdə 100 ən çox öyrənilmiş şəxsiyyətlər siyahısına daxil edilib.

                                               

Hüsaməddin Çələbi

Mövlana, Çələbi Hüsaməddin ilə tam on beş il gözəl dəmlər, xoş səfalar sürdü. Bu müddət zərfindən bəxtsizlərin fitnə və hücumundan uzaq, dinclik və sürər içində yaşadı. Dostları onun camalının nuruna pərvanə olmuşlardı. Mövlana, ardıq son anların ...

                                               

III Fəribürz

III Fəribürzün hakimiyyəti dövründə, h.629 1231/2-cu ildə Azərbaycan ikinci dəfə 8 il ərzində Qafqaz ölkələrini, o cümlədən Şirvanı işğal etmiş monqolların hücumuna məruz qaldı. Numizmatik və epiqrafik məlumatlar ölkənin monqol işğalı dövründə Şi ...

                                               

İoann Paleoloq (despot)

İoann 1225-ci ildə paleoloqlar sülaləsindən olan Andronik Komnin Paleoloq və Feodora Komnin Paleoloqun ailəsində anadan olmuşdur. O, həmçinin, Bizans imperatoru VIII Mixail Paleoloqun hak. 1259–1282 qardaşı idi. Paleoloq 1259-cu ildə Pelaqoniya d ...

                                               

Məhəmməd Şirvani

Böyük vəlilərdən. Adı Məhəmməd Əli, künyəsi Əbu Hikmət, ləqəbi Muhyiddîn Şemâxîdir. Şirvanda doğulub. 1335 H.736 tarixində Gəncə şəhərində vəfat etdi. Məhəmməd Şirvani, Təbrizdə elm təhsil etdi. Daha sonra məmləkəti olan Şirvana dönüb ticarətlə m ...

                                               

Sultan Vələd

Sultan Vələd Mevlana Cəlaləddin Ruminin oğludur. Fars dilində bir divanı, üç məsnəvisi vardır. Sultan Vələdin türkcə yazdığı sətrlər türk şerinin ilk dəyərli örnəklərindəndir. Anadolu Səlcuqlular dövləti zamanında bu günkü Karaman Larənəd adı ilə ...

                                               

Abaqa xan

1234-cü ilin fevral ayında Monqolustanda doğulmuşdur. Atası ilə birlikdə İranın işğalında iştirak etmişdir. Atası tərəfindən Mazandaran və Xorasan valisi təyin olunmuşdu. 1265-ci ildə atasının ölümündən sonra Azərbaycana, qurultaya qayıtmış və qa ...

                                               

Raymon Lulli

Raymon Lulli - katalan missioneri, şair, filosof və teoloq, orta əsr Avropa nüfuzlu mütəfəkkirlərindən biri. Lulli Avropa ərəbşünaslığının və Kombinatorikanın banisi sayılır.

                                               

Qütbəddin Şirazi

Qütbəddin Mahmud ibn Ziyaəddin Məsud ibn Müslih Şirazi 1236-cı ilin oktyabr ayında Kazerunda anadan olmuşdur. Onun atası Ziyaəddin Məsud ibn Müslih Kazəruni Şirazda təbib işləmişdir. Alim ilk təhsilini atasından almış, 1250-ci ildə onun vəfatında ...

                                               

Hümam Təbrizi

XIII əsr Azərbaycan ədəbiyyatının görkəmli nümayəndələrindən və ana dilli ədəbiyyatımızın ilk təmsilçilərindən biri də Xacə Hümam Təbrizidir. Şairin əsl adı Məhəmməd, atasının adı Əla Əlai, ləqəbi Hümaməddin, təxəllüsü Hümam, nisbəsi isə Təbrizid ...

                                               

I Mixail

Mixail Asen - Çar, II İvan Asenin oğlu. Hakimiyyəti qısa sürmüş, hələ uşaq olmasından istifadə edən qonşu dövlətlər Bolqarıstanın müəyyən bölgələrini işğal etmişdi.

                                               

II İzzəddin Keykavus

II İzzəddin Keykavus - Anadolu Səlcuq Sultanlığı hökmdarı, II Qiyasəddin Keyxosrovun böyük oğlu. 1246-1257-ci illərdə hakimiyyətdə olmuşdur. II İzzəddin Keykavus Türk tarixi və Anadolu Səlcuq sultanlığının tarixi üçün önəmli şəxslərdən biridir. M ...

                                               

Arnolfo di Kambio

Bolonyadakı San-Domeniko kilsəsində müqəddəs Dominikin sarkofaqı və Siena baş kilsəsinin kafedrasının yaradılmasında Pizanonun köməkçisi və ehtimal ki, şagirdi olmuşdur. Antik irsə böyük marağı da Pizanodan əxz etmişdir. Romada 1277-ci ildən, 129 ...

                                               

I Beka

I Sarkisin kilsəyə çəkilməsindən sonra taxta keçən Beka Elxanilərə vassal olmaqda davam etdi. Səlcuqlarla tez-tez döyüşən Beka bu döyüşlərin çoxunda qalib gəlirdi. Trapezund imperiyasını ələ keçirmək üçün planlar qururdu. Sapara monastırını təmir ...

                                               

Məhəmməd bəy Qaramanoğlu

Qaramanoğlu Məhəmməd Bəy Qaramanoğullarının ikinci bəyi Kərimüddin bəy Qaramanın oğludur. Doğum tarixi bəlli olmayıb ölümü 1280-ci ildir. Məhəmməd bəy əsgəri və idari yöndən bilgili bir dövlət adamı idi. Elm adamlarını ətrafına toplayıb onlara bü ...

                                               

Yunus Əmrə

Yunus Əmrə - Anadoluda türkcə şeirin banilərindən biri; sufi; İslam filosofu; təsəvvüf və xalq şairi; Türk-İslam mütəfəkkiri. 1991-ci ildə UNESCO tərəfindən Yunus Əmrənin 750 illik yubileyi qeyd olunmuşdur.

                                               

Nurəddin Əli

Mənsur Əli ya da tam adıyla əl-Mənsur Nurəddin Əli bin Aybəg Misir və Suriyada 1257-1259 dönəmində hökm sürmüş ikinci Qıpçaq Türk əsilli Bəhrilər sülaləsindən Məmlük sultanıdır. Atası Aybəgin xanımı Şəcərəddürrün hiyləsi nəticəsi öldürülmesindən ...

                                               

II Axsitan

Azərbaycan monqollar tərəfindən işğal olunduqdan təqribən 1234 sonra XIII əsrin sonuna qədər Şirvanda, Şamaxı, Bakı şəhərlərində və Abşeronda əhəmiyyətli binaların tikintisi dayandırılır ki, bu da ölkənin hərbi əməliyyatlar nəticəsində tənəzzülə ...

                                               

III Yabalaxa

Haqqında əsas məlumat anonim bir müəllif tərəfindən aysorca yazılmış "Mar Yahballaha və Rabban Saumanı hekayəti" əsərində dövrümüzəcən gəlib çatıb. Əsər 1883-cü ildə Urmiyada Alman-Fransız missionerləri tərəfindən aşkarlanıb. Bundan əlavə, Bar Eb ...

                                               

Məhəmməd Naxçıvani

Məşhur ictimai-siyasi xadim və dilçi-alim Hinduşah Naxçivaninin oğlu görkəmli alim və siyasi xadim Məhəmməd ibn Hinduşah Naxçivani XIII əsrin sonu XIV əsrin əvvəllərində yaşamışdır. Atası kimi o da yaxşı təhsil almışdı, Azərbaycan, fars və ərəb d ...

                                               

Əhməd Təkudar xan

Abaqa xanın 1282-ci ildə Həmədanda vəfat etməsindən sonra xanədan qadınları, şahzadələr və böyük moğol əmirləri yas mərasimi üçün Marağa şəhərində Cağatu adlı yerə toplaşdılar və daha sonra moğol adətinə uyğun olaraq kimin xan seçilməsi üçün quru ...

                                               

Arqun xan

Arqun xan, Arran) - Hülakülər sülaləsindən dördüncü elxan, Abaqa xan və onun xristian xanımı Haymaş xatunun oğlu. Xristian kimi doğulmuş, buddist kimi yaşamışdır.

                                               

Stepanos Orbelyan

Stepanos Orbelyan – Orbelian sülaləsindən olan tarixçi, kilsə xadimi," Sisakan ölkəsinin tarixi” əsərinin müəllifi.

                                               

Şeyx Səfi

Şeyx Səfi, Ərdəbil) - sufi alimi, Səfəviyyə təriqəti və Səfəvilər sülaləsinin banisi, Ərdəbil hakimliyinin qurucusu və Şah İsmayıl Xətainin ulu babası.

                                               

Əmir Xosrov Dəhləvi

Əmir Xosrov Dəhləvi - Hindistanın türk əsilli böyük şair və musiqiçisi. Dəhləvi özündən sonra çox zəngin bir irs qoyub getmişdir. XV əsr təzkirəçisi Dövlətşah Səmərqəndi təzkirələrinin birində Əmir Xosrov haqqında bilgi verərkən Xosrov Dəhləvi di ...

                                               

Vəssaf

Şərəfəddin Abdullah ibn İzziddin Fəzlillah bin Əbi Naim Yəzdi - Elxanlı dövri tarixçisi, bürokrat və ədib.

                                               

I Osman

I Osman Qazi - Kiçik Asiyada Osmanlı bəyliyinin ilk hökmdarı. Osmanın hakimiyyəti dövründə bəylik müstəqil oldu, Bizansın Kiçik Asiyadakı əraziləri hesabına onun sərhədləri əhəmiyyətli dərəcədə genişləndirildi. Osmanın rəhbərliyi altında əsas ida ...

                                               

II Demetre (Gürcüstan çarı)

II Demetre 1288-ci ildə Elxani hökmdarı Arqun xanın əmri ilə Dərbənd şəhərindəki qiyamı yatırmışdır. Elə həmin il Arqun xan vəzirlərindən Buğanın onu hakimiyyətdən salmaq istəməsinə dair məlumatlar əldə etmişdir. Bundan sonra Arqun xanın əmri ilə ...

                                               

III İvan Asen

1279-cu ildə Bizans orduları və yerli əyanlar tərəfindən üsyançı İvaylonun əleyhinə olaraq hökmdarlığa gətirilmişdi. İmperatorun qızı İrene Paleoloqina ilə evlənmiş, öz bacısı Kira Mariyanı da kuman əsilzadə Georgi Terter ilə evləndirmişdi. Lakin ...

                                               

III Qiyasəddin Keyxosrov

III Qiyasəddin Keyxosrov IV Qılınc Arslanın Gümaç xatunla olan evliliyindən dünyaya gəlmiş oğlu idi. Atası monqollar tərəfindən qətlə yetirildikdən sonra hələ uşaq yaşlarda Səlcuq taxtına oturmuşdur. Onun hakimiyyətə gəlməsi ilə bağlı tarixi mənb ...

                                               

Avqustin Kazotiç

Avqustin Kazotiç - Xorvatiya orta əsr yepiskopu, dominikan rahibi. 1303-1322-ci illərdə Zaqreb yepiskopu idi. Milliyətcə xorvat idi, təxminən 1260-cı ildə dənizkənarı Trоqirdə anadan olmuşdur. Zadəgan ailədə doğulmuşdur, lakin gənclik illərində m ...

                                               

Baydu xan

1260-cı ildə doğulmuşdu. Atası Hülaku xanın beşinci oğlu Tarağay idi. 1284-cü ildə Bağdad və Diyarbəkr valisi idi. 1294-cü ildə çaonun uğursuzluğu və Keyxatu tərəfindən təhqir olunması ona üsyan üçün bəhanə yaratmışdı. 21 mart 1295-ci ildə Keyxat ...