Топ-100

ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 70




                                               

İkinci imperiya

İkinci imperiya - Fransa tarixinin 1852-ci ildən 1870-ci ilə qədər əhatə edən bonapartist diktatura dövrü. 2 dekabr 1852-ci ildə plebissit nəticəsində I Napoleonun qardaşı oğlu, III Napoleon adı ilə imperator titulu almış Lui Napoleon Bonapartın ...

                                               

İyul monarxiyası

İyul monarxiyası - Fransa tarixində Burbon restavrasiyasına son qoyan 1830-cu il İyul inqilabı ilə başlamış və İkinci Respublikanın qurulması ilə nəticələnən 1848-ci il Fevral inqilabına qədər davam etmiş dövr. 1830-cu il inqilabı liberal xarakte ...

                                               

Karolinqlər sülaləsi

Karolinq Frank dövləti - 7-ci əsrin sonunda Merovinq Dövlətinin bütün vilayətlərində de-fakto hakimiyət mayordomların əlində idi. Əvvəllər onlar kralın saray idarəsinə başçılıq edən vəzifəli şəxslər saray təsərrüfatını idarə edən) idilər. Hər cür ...

                                               

Luiza O`Merfi

Luiza O`Merfi irlandiyalı keçmiş əsgər Daniel O`Merfinin beş qızından biridir. Atasının vəfatından sonra anası qızları ilə Parisə köçərək köhnə pal-paltar satmaqla, qızları isə aktrisalıq və pozaçılıqla məşğul olurlar. 1752-ci ildə Buşenin "Dincə ...

                                               

Paris kommunası

İşçi hərəkatı, 1848-ci il inqilabını qarşısının alınması və bunun ardından Luis Napoleonun 2 dekabr 1851-ci il tarixli hökumət çevrilişindən sonra yenidən təşkilatlanmaq üçün dayandırıldı. Bundan sonra işçilər "tətil etmək" haqqlarının tanınmasın ...

                                               

Şenonso qəsri

Şenonso qəsri - Fransanın Endr və Luara departameninin eyniadlı şenonso kəndində yerləşən orta əsrlər qəsr-muzeyi. Şenonso adlı böyük bir ərazinin ilk öncə sahibi De Mark adlı şəxs olmuşdur. Sonra o, bu ərazini maddi çətinliklərlə üzləşməsi nətic ...

                                               

Üçüncü Fransa Respublikası

1870-ci ilin iyul ayının 19-da Fransa Prussiyaya müharibə elan etdi. Müharibənin başlanmasına səbəb İspaniya taxt-tacı uğrunda mübarizə, bəhanə isə Ems depeşesi depeşe-təcili teleqram deməkdir idi. Otto Bismark tərəfindən təhrif olunmuş formada h ...

                                               

Gürcüstan tarixi

XI əsrdə bütün Qafqazda olduğu kimi Gürcüstanda da feodal münasibətləri inkişaf etməyə başlamışdı. Burada iqtisadiyyat dirçəlir, kənd təsərrüfatında taxıl bitkiləri ilə yanaşı, düyü kimi intensiv bitkilər geniş yayılır, üzümçülük və şərabçılıq in ...

                                               

Abxaziya tarixi

Abxaziya ərazisindəki ilk insan izləri Erkən Paleolit dövrünə təsadüf edir. İbtidai icma cəmiyyətinin dağılması prosesi e.ə. VII–VI əsrlərdə baş vermişdir. E.ə. VI–IV əsrlərdə Abxaziya Kolxida çarlığının tərkibinə daxil idi. E.ə. 2-ci əsrin sonun ...

                                               

Ağstafa müqaviləsi

1920-ci il iyunun 12-də Azərbaycanın Ağstafa stansiyasında imzalanmışdır. Ağstafa müqaviləsinin bağlanmasına ehtiyac Şimali Azərbaycanda Bolşevik işğalından dərhal sonra yaranmışdı. Belə ki, aprelin 28-də sovet qoşunlarının Şimali Azərbaycana müd ...

                                               

Axaltsixe qəzası

Axaltsixe qəzası və ya Ahısqa qəzası - Rusiya İmperiyası, Gürcüstan Demokratik Respublikası və Zaqafqaziya Sosialist Federativ Sovet Respublikası dövründə mövcud olmuş inzibati-ərazi vahidi.

                                               

Baqrationilər

Baqrationilər - Gürcüstanın qədim kral nəsli; Gürcüstanın bir çox, Rusiyanın isə bir neçə nəfər görkəmli dövlət və hərbi xadimi bu nəsildən çıxmışdı. Gürcü tarixi mənbələrində Baqrationilərin xronologiyası VI əsrdən hesablanır. Bəzi mənbələrə gör ...

                                               

Basiyan döyüşü

Basyiani döyüşü - 13-cü əsrdə Gürcüstan krallığı ilə Rum sultanlığı arasında baş vermiş döyüş. Döyüş Ərzurum şəhərindən 60 km şimal-şərqdə, Basiani vadisində baş vermişdir. Döyüş 1202-1205 tarixləri arasında baş vermişdir. Son dövrün mənbələrində ...

                                               

Borçalı distansiyası

Borçalı distansiyası - Rusiya İmperiyası tərkibində mövcud olmuş inzibati-ərazi vahidi. Rusiya İmperiyasına daxil olan Gürcüstan quberniyasının Tiflis qəzası tərkibində 24 sentyabr 1801 – 22 sentyabr 1840-cı illərdə mövcud olmuşdur.

                                               

Dəftər-i Müfəssəl-i Vilayət-i Gürcüstan

Dəftər-i Müfəssəl-i Vilayət-i Gürcüstan - Osmanlı dövləti tərəfindən 1595-ci ildə xəzinə gəlirlərini təsbit etmək məqsədi ilə Gürcüstandan ələ keçirilmiş torpaqların qeydə alınması ilə meydana çıxmış müfəssəl dəftərdir. Təhrir dəftəri osmanlıları ...

                                               

Əmir Teymurun Gürcüstanı ələ keçirməsi

Gürcüstan krallığı 1386-1403-cü illər arasında imperiyası Orta Asiyadan Anadoluya qədər uzanan Teymurun orduları tərəfindən bir neçə dəfə hücuma məruz qaldı. Bu hücumlar Qızıl Ordanın xanı Toxtamışla Əmir Teymur arasındakı rəqabətlə sıx bağlı idi ...

                                               

Gərni döyüşü

Qarni döyüşü - 1225-ci ildə Gürcüstan çarlığı və Xarəzmşahlar arasında baş vermiş döyüş. Döyüş nəticəsində Gürcüstan çarlığı məğlub edildi və Gürcüstan çariçası Rusudan qərargahını Tiflisdən Kutaisiyə köçürməyə məcbur oldu.

                                               

Gürcistan Vilayeti

Osmanlının Gürcüstan vilayəti - Osmanlı dövlətinin XVI əsrdə gürcülərdən ələ keçirdiyi torpaqlara erkən dövrdə etdiyi təhrirlərdə verdiyi addır. 1574 və 1595-ci illər tarixli iki təhrir dəftəri Gürcüstan vilayətinin müfəssəl dəftəri anlamında "Də ...

                                               

Gürcü zadəganlarının Rusiya hakimiyyətinə qarşı çevriliş cəhdi (1832)

Gürcü zadəganlarının Rusiya hakimiyyətinə qarşı çevriliş cəhdi - Gürcüstan dövlətçiliyini və Baqrationilər sülaləsinin hakimiyyətini bərpa etmək üçün Gürcüstanın çar ailəsi və zadəganları tərəfindən hazırlanmış çevriliş və ya sui-qəsd hadisəsi ol ...

                                               

Gürcü-osetin münaqişəsi

Gürcü-osetin münaqişəsi - XX əsrdə gürcü və osetin xalqları arasında başlamış və çoxsaylı qurbanlara gətirib çıxaran münaqişədir. Münaqişə 1989-cu ildə alovlanıb və Cənubi Osetiya müharibəsi ilə nəticələnib. 2008-ci ildə baş vermiş Rusiya-Gürcüst ...

                                               

Gürcüstan Azadlıq Komitəsi

Gürcüstan Azadlıq Komitəsi və ya Paritet Komitəsi - 1920-ci illərin əvvəllərində Gürcüstan Sovet Sosialist Respublikasının ərazisində fəaliyyət göstərmiş yeraltı anti-sovet təşkilatı. Gürcü xalqı arasında daha çox "Damkom" qısaldması ilə tanınmış ...

                                               

Gürcüstan çarlığı

Gürcüstan çarlığı və ya Gürcü imperiyası - eramızdan əvvəl 1008- ci ildə meydana gələn orta əsr Avrasiya monarxiyası idi. 11-ci əsrdən 13-cü əsrlərə qədər çar IV David və çariça Tamaranın hakimiyyəti dövründə siyasi və iqtisadi gücünün Qızıl çağı ...

                                               

Gürcüstan Demokratik Respublikası

Gürcüstan Demokratik Respublikası - 1918 - 1921-ci illər arasında fəaliyyət göstərmiş müasir və müstəqil Gürcüstan dövləti. Rusiya İmperiyasının 1917-18 illərdə dağılması nəticəsində yaranmış və cəmi bir ay yaşamış Zaqafqaziya Demokratik Federati ...

                                               

Gürcüstan Demokratik Respublikası parlamentində təmsil olunan müsəlmanlar

Gürcüstan Demokratik Respublikası parlamentində təmsil olunan müsəlmanlar - 1918-ci ilin 26 may tarixində Gürcüstan Milli Şurası tərəfindən Gürcüstanın müstəqilliyi elan olunduqdan sonra 13 sentyabr 1918-ci il tarixli qanunla milli azlıqların nüm ...

                                               

Gürcüstan qiyamı (2009)

Gürcü qiyamı – 5 may 2009-cu ildə paytaxt Tiflisin 30 km şərqində, Gürcüstanın Muxrovani adlı məntəqəsində olan gürcü ordusu tank taborunun üsyanı. Üsyana qatılan hərbi qulluqçuların sayı dəqiq bilinmir. Üsyanın qaldırıldığı günün sonrakı saatlar ...

                                               

Gürcüstan quberniyası

1832-ci ildə həyata keçirilimiş kameral sayımı yekunlarına əsasən Gürcüstan quberniyası əhalisi:

                                               

Gürcüstan məsələsi

Gürcüstan hadisəsi – Rusiya imperiyasında baş verən Oktyabr inqilabı və Rusiya Vətəndaş müharibəsinin ardınca 1922-ci ildə Gürcüstan torpaqlarında sosializmin gərəkdirdiyi sosial və siyasi dəyişikliklərin necə reallaşdırılacağına dair bolşevik rə ...

                                               

Gürcüstan tarixi memorialı

Gürcüstan tarixi memorialı – Tbilisi şəhərində, hündür təpə üzərində yerləşən və Zurab Seretelinin layihəsi əsasında hazırlanmış abidə kompleksi.

                                               

Gürcüstan-İmeretiya quberniyası

Gürcüstan – İmeretiya quberniyası - Rusiya İmperiyasının tərkibində mövcud olmuş inzibati-ərazi vahidi. İnzibati mərkəzi Tiflis şəhəri idi. 10 aprel 1840-cı ildə təşkil edilmiş, 14 dekbar 1846-cı ildə ləğv edilmişdir.

                                               

Gürcüstanın qızıl dövrü

Gürcüstanın qızıl dövrü - Gürcüstan Krallığının orta əsrlərdə öz sərhədlərini maksimum genişləndirdiyi, 11-13-cü əsrləri əhatə edən tarixi period. Bu dövr hərbi genişlənmə ilə yanaşı, orta əsrlər Gürcüstan memarlığının, rəssamlıq və poeziyasının ...

                                               

Xevsureti distansiyası

Xevsureti distansiyası - Rusiya İmperiyası tərkibində mövcud olmuş inzibati-ərazi vahidi. Rusiya İmperiyasına daxil olan Gürcüstan quberniyası tərkibində 1826-1840-cı illərdə mövcud olmuşdur.

                                               

I Şah Abbasın Kartli və Katexiyaya yürüşləri

I Şah Abbasın Kartli və Katexiyaya yürüşləri - Səfəvi şahı I Abbasın Osmanlı-Səfəvi müharibəsi zamanı şərqi gürcü vassal krallıqları olan Kartli və Kaxetiyada 1614-1617-ci illər arasında etdiyi 4 yürüşdür. Yürüşlər I Abbasın əvvəldən ən sadiq gür ...

                                               

İmereti çarlığı

İmereti çarlığı - XV əsrin sonunda yaranan Kartli və Kaxeti ilə birlikdə Gürcüstanın üç müstəqil feodal krallıqlarından biri. Paytaxtı Kutaisi idi. XVI əsrin sonlarında İmereti çarlığı yalnız İmereti ərazisi ilə məhdudlaşırdı. 1555-ci ildə imzala ...

                                               

Kaxeti çarlığı

Kaxeti çarlığı - Kaxeti ərazisində 1465-ci ildə yaranmış feodal dövləti. Gürcü krallığının parçalanmasından sonra VIII Georgi tərəfindən yaradılmışdı. Dəfələrlə Kartli çarlığı ilə birləşmiş və ya Səfəvilər tərəfindən birbaşa idarə olunmuşdur. II ...

                                               

Kartli çarlığı

Kartli çarlığı - Şərqi Gürcüstanda dövlət. XV əsrin 2-ci yarısında vahid Gürcüstan çarlığının parçalanması nəticəsində yaranmışdı. Paytaxtı Tiflis idi. Dövlətin iqtisadiyyatı natural təsərrüfata əsaslanırdı. Kartli çarlığı yarımmüstəqil inzibati ...

                                               

Kartli-Kaxeti çarlığı

Kartli–Kaxeti çarlığı - 19 yanvar 1762-ci ildə Kartli çarlığı ilə Kaxeti çarlığının Kaxeti çarı II İrakli tərəfindən birləşdirilməsi nəticəsində yaranmış dövlət.

                                               

Kartlis tsxovreba

"Kartlis tsxovreba", VIII əsr ərəfəsində yazılmağa başlamış və zaman-zaman – XIX əsrə qədər, əlavələr edilmiş gürcü əlyazmaları toplosu.

                                               

Kldekari

Kldekari - 876 – 1103-ci illər arasında indiki Gürcüstanın Kvemo Kartli ölkəsi ərazisində mövcud olmuş knyazlıq. Baqxvaşe sülaləsi tərəfindən idarə olunurdu.

                                               

Kolxida

Kolxida antik gürcü dövlətidir. Eyni dövrdə Yunanlılar Qərb Gürcüstanda, Qaradəniz sahilində yeni məskunlaşmalar koloniyalar qurdular. Bu məskunlaşmalar bunlar idi: Pazisi təxminən olaraq bu günki Poti şəhəri yaxınlarında, Dioskuria Sohumi, Pitiu ...

                                               

Qaragak döyüşü

Qaragak döyüşü – İmereti krallığı ilə Osmanlı imperiyasının Meshetinin Qaragak bölgəsində qarşı-qarşıya gəldiyi döyüşdür. 1543-cü ildə reallaşan döyüş İmeretinin qalib gəlməsi ilə nəticələnmişdir. Lakin bu döyüşdən qısa müddət keçdikdən sonra ger ...

                                               

Qori qəzası

Qori qəzası - Rusiya İmperiyası, Gürcüstan Demokratik Respublikası və Zaqafqaziya Sosialist Federativ Sovet Respublikası tərkibində mövcud olmuş inzibati–ərazi vahidi. İnzibati mərkəzi Qori şəhəri idi.

                                               

Loru qəzası

Loru qəzası - Rusiya İmperiyasıının Gürcüstan quberniyası tərkibində mövcud olmuş inzibati-ərazi vahidi. Kartli-Kaxetiya krallığının Rusiya İmperiyasına birləşdirilməsindən və ləğvindən sonra bu krallığın ərazilərini əhatə edən Gürcüstan quberniy ...

                                               

Meqreliya knyazlığı

Meqreliya knyazlığı və ya Sameqrelo knyazlığı – Dadiani sülaləsi tərəfindən Gürcüstanın Meqreliya bölgəsində qurulmuş olan tarixi dövlətdir. Bəzi tarixi qaynaqlarda adı Odişi knyazlığı olaraq da keçir. XVI əsrdə yaranan knyazlıq 1867-ci ildə Rusi ...

                                               

Mərvan ibn Məhəmmədin Gürcüstanı ələ keçirməsi

Mərvan ibn Məhəmmədin Gürcüstanı ələ keçirməsi - ərəb sərkərdəsi Mərvan ibn Məhəmmədin 735-737-ci illəri əhatə edən hərbi yürüşü nəzərdə tutulur. Əməvi xəlifəliyi tərəfindən hərbi əməliyyatlar başladılmışdır. İşğalın məqsədi və hədəfləri tarixçil ...

                                               

Monqolların Gürcüstanı ələ keçirməsi

Monqolların Gürcüstanı ələ keçirməsi – orta əsrlərdə Gürcüstan krallığının XIII əsrdə Monqol imperiyası orduları tərəfindən ələ keçirilməsi nəzərdə tutulur. İlk döyüşlər 1220-ci ildə monqol kəşfiyyatçı dəstələri ilə baş verdi. 1236-cı ildə isə mo ...

                                               

Murcaheti döyüşü

Murcaheti döyüşü - İmereti çarlığı ilə Mesxeti atabəyliyi arasında 12 avqust 1535-ci ildə Axalkalaki yaxınlığındakı Murcaheti kəndində baş tutmuş döyüşdür. Döyüşün nəticəsində atabəyliyin qoşunları məğlub olmuş və əraziləri digər gürcü dövlətləri ...

                                               

Osmanlının Quriyanı ələ keçirməsi

Osmanlının Quriyanı ələ keçirməsi – Osmanlı imperiyasının Quriya çarlığının bir hissəsini ələ keçirməsi ilə nəticələnən hərbi kompaniyadır. Hərbi əməliyyatların sonunda Çaneti, Acara, Qonio və Batumun sahil qismi Osmanlı imperiyasına qatılmışdır. ...

                                               

Sığnaq qəzası

Sığnaq qəzası - Rusiya İmperiyası, Gürcüstan Demokratik Respublikası və Zaqafqaziya Sosialist Federativ Sovet Respublikası tərkibində mövcud olmuş inzibati–ərazi vahidi. İnzibati mərkəzi Sığnaq şəhəri idi.

                                               

Sohoista döyüşü

Sohoista döyüşü – 1545-ci ildə Osmanlı və gürcü orduları arasında reallaşan döyüşdür. Hal-hazırda Türkiyənin şimal-şərqində olan Sohoista bölgəsində baş vermişdir. Sohoista döyüşü gürcü sülalələrinin Osmanlının regionda güclənməsini dayandırmağa ...

                                               

Svaneti knyazlığı

Svaneti knyazlığı - Gürcüstanın Svaneti bölgəsində Gürcüstan çarlığının XV əsrin sonlarında bölünməsi ilə ortaya çıxmış orta əsrlər knyazlığıdır. Gelovani və Dadeşkeliani sülalələri tərəfindən idarə edildikdən sonra 1858-ci ildə Rusiya imperiyası ...