Топ-100

ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 6




                                               

Firdovsi

Firdovsi - İran ədəbiyyatının görkəmli simalarında biri. Firdovsi Sultan Mahmud Qəznəvinin zamanında yaşamışdır. O əsərlərində Ərəb sözlərindən yayınmağa cəhd etmiş ilk İran şairlərindən biridir. Dünya şöhrətli Şahnamə əsəri üzərində 30 il zəhmət ...

                                               

İbn Miskəveyh

İbn Miskəveyh - tam adı Əbu Əli Əhməd ibn Məḥəmməd ibn Yaqub ibn Miskəweyh Büveyhi dövrünün fars filosofu və tarixçisi. Neoplatonizm fəlsəfəsinin ardıcılı olaraq İslam fəlsəfəsinə təsir etmişdir, əsas fikirlərini əxlaq problemləri üzrə irəli sürm ...

                                               

Qeza (Böyük Macar knyazı)

Qeza – təqribən 970-ci illərin əvvəllərindən hakimiyyətdə olan böyük macar knyazı. O, Taksoniya knyazının oğlu idi. Qeza Şərqi Ortadoks macarların rəhbərinin qızı ilə evlənmişdi. Taxta çıxdıqdan sonra o, Müqəddəs Roma imperiyası ilə sülh bağlamağ ...

                                               

Edviq

Edviq - Uesseks sülaləsindən olan İngiltərə kralı. Kral I Edmundun birinci həyat yoldaşı Elfqitadan olan böyük oğlu. Edviq 14 yaşında İngiltərənin kralı elan olunmuş, kral elan olunduqdan sonra dayısı Edredin əsas məsləhətçisi olan Abbat Dunstanı ...

                                               

İbn Havqəl

İbn Havqəl, Əbu-l-Qasim ibn Havqəl ən-Nisibi - X əsr ərəb coğrafiyaşünas-səyyahı. Əslən bağdadlı idi. 30 il müxtəlif ölkələrə səyahət edib. 951-ci ildə İstəxrinin "Kitab məsalik əl məmalik" əsərini təzədən işləmiş və zənginləşdirmişdir. 977-ci il ...

                                               

Əl-Müqəddəsi

Qüdsdə anadan olub, buradan da kunyası. Məqdisinin 985/6-89 illərdə yazdığı "İqlimlərin öyrənilməsi üçün mükəmməl təsnifat"Əhsən ət-təkasim fi mərifət əl-əqalim əsəri, çoxillik səhayətlərinin və özündən əvvəlki coğrafiyaçıların tənqidi araşdırmal ...

                                               

Baba Kuhi Bakuvi

Bakıdan çox-çox uzaqlarda, Şiraz şəhərində yerli əhalinin və çoxsaylı zəvvarların ziyarətgahına çevrilmiş bir məzar var. Bu məzar barədə çoxlu rəvayətlər danışırlar. Həmin rəvayətlərdən birində deyilir ki, Şərqin dahi sənətkarı, böyük İran şairi ...

                                               

Şeyx Pir Hüseyn Şirvani

Şeyxi Pir Hüseyn Şirvani – 948 ci ildə Bakı şəhərində doğulmuş alim,şair,Şiə Qələndəriyyə təriqətinin şeyxi,XI əsrin məşhur Böyük Şirvan Şeyxi Pir Hüseyn Şirvani adı ilə bağlıdır. Pir Hüseyn Yaxın Şərqdə Baba Kuhi adı ilə tanınan böyük sufi şairi ...

                                               

Kürən Erik

Kürən Erik - Qrenlandiyanı kəşf edən Vikinq hökmdarı, Norveç mənşəli İslandiya Vikinqlərindən idi. Qrenlandiyada məskən salan ilk avropalı. 982-ci ildə öz adamları ilə qərbə üzərək tapdığı torpağı Green Land adlandırmışdır.

                                               

I Vladimir

I Vladimir Svyatoslaviç - Böyük Kiyev Knyazı. Hakimiyyəti dövründə Kiyev Knyazlığı xristianlıqı qəbul edib. 970 ci ildə atası I Yarapolkun ölümündən sonra Novqorod knyazlı olub. 978 ci ildə Kiyev taxtını ələ keçirib. 988 ci ildə Xristianlıqı Kiye ...

                                               

VIII Konstantin

VIII Konstantin - 962-1025-ci illər arası qardaşı II Basileios ilə şərik imperator olmuş, 1025-1028-ci illərdə isə Bizans imperiyasında tək başına hakimiyyətə keçmişdi.

                                               

Cəfakeş Eduard

Eduard - İngiltərə kralı. Sülhsevər Edqarın birinci həyat yoldaşı Etelfledadan olan oğlu. Pravoslav, Katolik və Anqlikan kilsələrində müqəddəs kimi yad edilir. 975-ci ildə Kinqstonda kral elan edilmişdir.

                                               

I Cəsur Boleslav

I Cəsur Boleslav - Polşa knyazı və Polşanın ilk kralı, 1003 - 1004-cü illərdə IV Boleslav adı altında Çexiya knyazı.

                                               

Xacə Baqibillah

Xacə Baqibillah əsl adı Əbülmüəyyəd Radıyyüddin Xacə Əbdülbaqi b. Əbdissəlam Üveysi Nəqşibəndi - İmam Rəbbaninin mürşidi, Nəqşibəndi təriqətini Hindistanda yayan mütəsəvvif.

                                               

Əbüləla əl-Məərri

O, Ərəb ədəbiyyatının ən məşhur simalarından biri, ərəb dilçiliyi və filologiyasının nəhəng bilicisi idi. Sonralar Xətib Təbrizi onun haqda deyəcəkdi ki," ərəblərin dilində Əbüləlaya məlum olmayan bircə söz də yoxdur. Bu sözlər ona məxsusdur: "Bə ...

                                               

Müqəddəs I İştvan

Stefan və ya Müqəddəs I İştvan I. István, lat. Sanctus Stephanus) və ya Böyük - Arpad sülaləsindən olan Nitran knyazı, böyük knyaz və Macarıstanın ilk kralı. Macarıstanların xristianlaşdırılması üçün canonlaşdırıldı. Katoliklər və pravoslavlar tə ...

                                               

Yaroslav Mudrı

Yaroslav Vladimiroviç Mudrı; Müdrik Yaroslav və ya I Yaroslav ; 978 – 20 fevral 1054, Vyshhorod) - Rostov knyazı, Novoqorod knyazı, Kiyev knyazı. Rusiyanın Yaroslavl şəhəri onun şərəfinə adlandırılmışdır.

                                               

Abdullah ibn əl-Əftas

Bərbərilərdən Miknasə qəbiləsinə mənsubdur. Kurtubanın şimalındəkı Fahsülbəllutda doğulmuşdu. Atasının adı Məhəmməd ibn Məsləmə İbn Əftas idi. Kurtuba Əməvi xəlifələrindən II Hakəmin azad edilmiş qulu olub Batalyevsdə müstəqil bir əmirlik quran S ...

                                               

Bavariyalı Qizela

Bavariyalı Qizela və ya Müqəddəs Qizela, Kloster Niedernburg, Aşağı Bavariya) - ilk Macarıstan kraliçası, I Stefanın həyat yoldaşı,Müqəddəs Roma imperatoru II Henrixin bacısı. Roma-Katolik kilsəsi tərəfindən beatifikasiya olunmuşdur.

                                               

Əbülqasim Həsən Ünsüri

Əbülqasim Həsən ibn Əhməd 980-ci ildə Bəlx şəhərində anadan olmuşdu. Ustad Əbül-Kasım Hasan b. Ahməd Unsuri-yi Bəlxi, Qəznəli Mahmud və Məsud sarayının Farsca söyləyən şairlərinin başında gələn və öz zamanınadək Rüdəkidən sonra şeir və qəzəldə mü ...

                                               

Tankred Hoytvill

Tankred Hoytvill - Hoytvill sülaləsinin banisi. Vikinq döyüşçüsü Hialltın nəvəsi idi. Kutans şəhəri yaxınlıqlarında yaşayan bir əyan idi. Normandiya hersoqu I Riçardın qızları ilə evlənmişdi. Övladları: I Rocer - Siciliya qrafı ö.1101 Fressenda - ...

                                               

Toğrul bəy

Toğrul bəy Mikayıl bəy oğlu 987-ci ildə anadan olmuşdu. Ömrünün çoxunu türklərin zəfərlər qazanmasına və yeni torpaqların fəthinə sərf etmişdi. Çağrı bəyin ölümündən sonra onun qardaşı Toğrul bəy sultan elan edildi və bir ildən sonra onun adı zər ...

                                               

Yəzid ibn Əhməd

Yəzid ibn Əhməd – Şirvanşahlar dövlətinin onuncu hökmdarı, Əhməd ibn II Məhəmmədin oğlu, Kəsranilər sülaləsinin əsasını qoymuş Şirvanşah Mənuçöhr ibn Yəzidin atası.

                                               

Əbülfəzl Beyhəki

Əbulfəzl Beyhəqi 995-ci ildə Xorasanın cənubi-şərqində olan Beyhəqın Harisabad qəsəbəsində dünyaya gəlmişdi. Yaşamının ilk illərində Nişapurda quran, hədis və ərəb ədəbiyatı öyrəndi və orada fazıl şəxslərlə birlikdə oldu. Beyhəq tarixi” yazan İbn ...

                                               

Şeyx Tusi

Əbu Cəfər Məhəmməd ibn Həsən ət-Tusi oktyabr 995-ci ildə Tus şəhərində kasıb bir ailədə dünyaya gəlmişdir. 1017/1018-ci ilə qədər bu şəhərdə yaşamışdır. 7 dekabr 1067-ci ildə Nəcəf şəhərində vəfat etmiş və vəsiyyətinə əsasən bu şəhərdəki evində d ...

                                               

İbrahim ibn Nəsr Tabqac xan

İbrahim bin Nəsr bin Əli xan Qaraxani - Qərbi Qaraxanilər dövlətinin xaqanı. 1052. ildə qardaşı Məhəmməd xan Qaraxaninin ölümündən sonra hakimiyyətə gəlmişdir.

                                               

IX Konstantin Monomax

IX Konstantin Monomax - Makedonlar sülaləsindən olan Bizans imperatoru. O, imperator taxt-tacını VIII Konstantinin qızı Zoya Porfirogenet ilə evlənərək əldə etmişdir. Bizans imperiyası IX Konstantinin hakimiyyəti dövründə Kiyev rusları və Səlcuq ...

                                               

Badis ibn Habus

Atası Habbusun 1038-ci ildə ölümü üzərinə Qranada hökmdarı oldu Bərbərilərlə bəzi yəhudilər qardaşı Buluqqini taxta keçirmək istədilərsə də, ərəblərlə vəzir Samuel b. Nağrilənin də Nağzalə içində olduğu bir qrup yəhudi Badisi tərcih etdi. Badis t ...

                                               

Əbu İshaq əş-Şirazi

Əbu Həmid əl-Qəzali, əl-Kiyə əl-Hərrasi, Əbuttayyib ət-Təbəri kimi nəhəng din xadimləri ilə bərabər Əbu İshaq əş-Şirazinin 1003-1088 də azərbaycanlı ziyalıların elmli, bilikli fəqih kimi yetişməsində böyük əməyi olmuşdur. Şafii məzhəbi məktəbləri ...

                                               

Nasir Xosrov

Şərqin görkəmli şair və mütəfəkkiri Nasir Xosrovun 1004-1088 "Səfərnamə" əsəri müəllifin ziyarət məqsədilə Xorasandan Məkkəyə qədər olan yolu piyada gedib-qayıtdığı yeddi illik müşahidələrinin məhsuludur. Nasir Xosrov doğrudan da filosof adlandır ...

                                               

Qətran Təbrizi

Qətran Təbrizi - Təbriz yaxınlğında Şadiabad kəndində anadan olmuş şair və dilçi alim, farsdilli Azərbaycan saray ədəbiyyatının ilk görkəmli nümayəndəsi. XI əsrdə yaşamış Qətran Təbrizinin 1012-1081 ana dili türk dili olmuşdur. Onun bizə gəlib ça ...

                                               

Əbu Kalicar

İmadəddin və Mühyiddin Əbu Kalicar Mərziban ibn Sultanüddövlə buveyi əmiri, -ci illərdə Farsın, -ci illərdə Kermanın, -ci illərdə İraqın hökmdarı.

                                               

II Abbad əl-Mötədid

Abbad ibn Əbulqasim Məhəmməd bin Abbad 1012-ci ildə İspaniyanın Seviliya şəhərində anadan olmuşdu. Saray təlim-tərbiyəsi almışdı. II Abbad 1042-ci ildə hökmdarlığa yiyələnmişdi. II Abbad o illərdə qonşularıyla savaşmaqdan da geri qalmırdı. 1053-c ...

                                               

Yusif Balasaqunlu

Yusif Balasaqunlu - orta əsrlər türk dünyasının ən böyük mütəfəkkirlərindən biri, məşhur "Qutadqu-bilik" əsərinin müəllifi.

                                               

Afrikalı Konstantin

Afrikalı Konstantin - 11. əsrdə yaşamış, tibb sahəsi üzrə ərəb və yunan dilində yazılan mətinləri tərcümə edən şəxs.

                                               

İbn Qabirol

Onun tam adı Əbu Əyyub Süleyman ibn Yəhya ibn Cəbrayıl Şlomo ben Yehuda ben Qabirol olsa da İbn Qabirol kimi tanınmışdır. 1021-ci ildə İspaniyanın Malaqa şəhərində dünyaya gəlmişdir. Ərəb və yəhudi təhsili almış, hər iki dildə əsərlər yazmışdır. ...

                                               

Mixail Attaliat

Mixail Attaliat böyük ehtimalla 1030–1040-cı illər arasında Bizans imperiyasının Attaliya şəhərində anadan olmuşdur. Onun növbəti illərdə imperiyanın paytaxtı olan Konstantinopol şəhərinə köçdüyü güman edilir. O, Konstantinopolda məhkəmə və hərbi ...

                                               

I Rocer

I Rocer - Siciliyanın ilk qrafı. Tankred Hoytvillin oğlu idi. Normanların nəslindən gələn Rocer 1055-ci ildə İtaliyaya gəlmişdi. Qardaşları ilə birlikdə uzun illər Siciliya əmirliyinə qarşı müharibə aparmışdı. 1071-ci ildə Palermonun ərəblərdən a ...

                                               

İbrahim Qəznəvi

Hakimiyyətə gələn kimi Səlcuqilərlə sülh müqaviləsi imzalayan sultan qızını Alp Arslanın oğlu Arslanşah ilə evləndirdi. Məlikşahın qızını isə oğlu Məsudla evləndirdi. Sultan Hindistana hücumları intensivləşdirdi və Gurlularla müharibələrə davam e ...

                                               

II Mənsur (Dərbənd əmiri)

1038-ci ildə anadan olmuşdu. 4 yaşında əmir elan olundu. Dövlətin idarəsi əslində vəzir Əbül Fəvaris Əbdülsələmin əlində toplaşmışdı. 1051-ci ildə vəzirin ölümündən sonra əmir müstəqil idarəetməyə başladı.

                                               

I Əfridun

Bu dövrün hadisələri "Kartlis tsxovreba"da əksini tapmışdır. 1116 h.510, k.336-cı ildə Qurucu IV David ".qızı Katanı imperatorun oğluna ərə verəcək. Yunanıstana Bizansa göndərmişdir. Bundan əvvəl o, böyük qızı Tamarı Şirvana hakim göndərmişdir". ...

                                               

Məsud Səəd Salman

Məsud 1046-cı ildə Lahorda anadan olub. Şairin ailəsi Həmədandan olsa da sonra Qəzvinə köçmüşlər. Onun atası 60 il Qəznəvilər dövlətinin əyanlarından mustovfi biri olmuş və müxtəlif dövlət işlərini görmüşdür. Bu barədə şair şeirlərinin birində de ...

                                               

Əbu Məhəmməd ibn əs-Seyyid əl-Bətəlyövsi

Əbu Məhəmməd ibn əs-Seyyid əl-Bətəlyövsi - Əl-Farabi və İbn Badja kimi Neoplatonizmin və Neopifaqorçuluq təlimlərinin təsiri altında olan İspan-ərəb filosofu idi. Qısa olaraq İbn əl-Sid və ya ispanca Abenalsid kimi tanınmışdır. İspaniyanın hər tə ...

                                               

I Məlikşah

Məlikşah 1055-ci ildə Bəlxdə anadan olub. Atası Alp Arslan Məlikşahın qabiliyyətli bir uşaq olduğunu gördüyünə görə onunla daha yaxından maraqlanmağa başlayib. Məlikşahın vəliəhd təyin edilməsində şübhəsiz ki, anasının Qaraxani xanədanına mənsub ...

                                               

I Fəribürz

Fəribürzün hakimiyyəti dövründə Şirvanşahlarla qohumluq münasibətlərində olan Arran hökmdarları Şəddadilərlə bir sıra müharibələr baş verdi. H.455-ci ilin rəbiüləvvəl ayında mart, 1063 Arran hökmdarı Şavur ibn Fəzl Şirvana hücum edərək Quylamiyan ...

                                               

Əbu Mərvan ibn Zühr

Əbu Mərvan ibn Zühr - İslam dünyasında İbn Zühr, Qərbdə isə Avenzoar adıyla tanınan Əbdülməlik ibn Əbil-Ala Zühr Əndəlüsdə yetişən məşhur tibb alimi. O, İslamın qızıl dövrünün ən böyük həkimlərindən olmuşdur. Qərbdə "father of the experimental me ...

                                               

Osman Muxtari

Siracəddin Osman Muxtari Qəznəvi farsdilli ədəbiyyatda özünün 8 min beytlik divanı və" Şəhriyarnamə” poeması ilə məş-hurdur. Şairin bu poeması vaxtilə Firdövsinin yazdığı" Şahnamə” epopeyasının davamıdır. Poemada Rüstəmin nəticəsi Bərzunun oğlu Ş ...

                                               

Şeyx Adi bin Müsafir

Şeyx Adi bin Müsafir - Yezdanizm inancının əsas filosoflarından biri. Yezidilər tərəfindən müqəddəs olaraq qəbul edilən şəxs. Şeyx Adi bin Müsafir Adâvv’îyye Sufi təriqətinin qurusucu hesab olunur. 1075-1162-ci illər arasında yaşamışdır. Qısaca Ş ...

                                               

I Qılınc Arslan

Rum Səlcuqlu dövlətinin qurucusu Süleyman Şahın oğludur. Urfalı Mateos onun 1085-ci ildə dünyaya gəldiyini qeyd edir. Ancaq 1107-ci də vəfat etdiyində on bir yaşında bir uşağı olduğu diqqətə alınaraq daha öncəki bir tarixdə doğulduğu söylənə bilə ...

                                               

Əbu Həmid əl-Qərnati

Əbu Həmid əl-Qərnati - Əndəluslu səyyah və coğrafiyyaçı. Tam adı Əbu Məhamməd bin Əbdülrəhim bin Süleyman əl-Mazəni əl-Qəlisi əl-Qərnati əl-Əndəlusidir. Əbu Həmid əl-Qərnati hicri 473-cü ildə